What changed

MOTION FOR A EUROPEAN PARLIAMENT RESOLUTION

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

on the proposal for a decision of the European Parliament and of the Council on the mobilisation of the European Union Solidarity Fund to provide assistance to Romania regarding the floods at the end of May 2025, Cyprus following the wildfires in July 2025 and Spain following the wildfires in August 2025

w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Rumunii w związku z powodziami pod koniec maja 2025 r., Cyprowi – w następstwie pożarów roślinności w lipcu 2025 r. i Hiszpanii – w następstwie pożarów roślinności w sierpniu 2025 r.

(COM(2026)1002 – C100119/2026 – 2026/0120(BUD))

The European Parliament,

Parlament Europejski,

– having regard to the Commission proposal to the European Parliament and the Council (COM(2026)1002 – C100119/2026),

– uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2026)1002 – C100119/2026),

– having regard to Council Regulation (EC) No 2012/2002 of 11 November 2002 establishing the European Union Solidarity Fund,

– uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 2012/2002 z dnia 11 listopada 2002 r. ustanawiające Fundusz Solidarności Unii Europejskiej,

– having regard to Council Regulation (EU, Euratom) 2020/2093 of 17 December 2020 laying down the multiannual financial framework for the years 2021 to 2027, and in particular Article 9 thereof,

– uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) 2020/2093 z dnia 17 grudnia 2020 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027, w szczególności jego art. 9,

– having regard to the Interinstitutional Agreement of 16 December 2020 between the European Parliament, the Council and the Commission on budgetary discipline, on cooperation in budgetary matters and on sound financial management, as well as on new own resources, including a roadmap towards the introduction of new own resources, and in particular point 10 thereof,

– uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 16 grudnia 2020 r. między Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami oraz w sprawie nowych zasobów własnych, w tym również harmonogramu wprowadzania nowych zasobów własnych, w szczególności jego pkt 10,

– having regard to Regulation (EU) 2021/1058 of the European Parliament and of the Council of 24 June 2021 on the European Regional Development Fund and on the Cohesion Fund,

– uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058 z dnia 24 czerwca 2021 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności,

– having regard to Regulation (EU) 2021/1057 of the European Parliament and of the Council of 24 June 2021 establishing the European Social Fund Plus (ESF+),

– uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1057 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające program Europejski Fundusz Społeczny Plus (ESF+),

– having regard to Regulation (EU) 2021/2115 of the European Parliament and of the Council of 2 December 2021 establishing rules on support for strategic plans to be drawn up by Member States under the common agricultural policy (CAP Strategic Plans) and financed by the European Agricultural Guarantee Fund (EAGF) and by the European Agricultural Fund for Rural Development (EAFRD) and repealing Regulations (EU) No 1305/2013 and (EU) No 1307/2013,

– uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiające przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylające rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013,

– having regard to its resolution of 17 December 2024 on RESTORE – Regional Emergency Support to Reconstruction amending Regulation (EU) 2021/1058 and Regulation (EU) 2021/1057, and in particular the budgetary assessment attached to it,

– uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 grudnia 2024 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie RESTORE – regionalnego wsparcia na rzecz odbudowy w sytuacjach nadzwyczajnych, zmieniającego rozporządzenie (UE) 2021/1058 i rozporządzenia (UE) 2021/1057, w szczególności załączoną do niej ocenę budżetową,

– having regard to the EEA Report No 1/2024 - European Climate Risk Assessment (EUCRA),

– uwzględniając sprawozdanie EEA nr 1/2024 – Europejska ocena ryzyka związanego z klimatem (EUCRA),

A. whereas, between 26 May and early June 2025, Romania was struck by heavy rains that caused severe flooding in the Centru, Sud Muntenia and Nord Est regions of Romania, resulting in total direct damage estimated by the Commission at EUR 573,59 million and affecting critical infrastructure, public services and thousands of households; whereas the floods caused extensive damage to the Praid Salt Mine and related hydrotechnical infrastructure;

A. mając na uwadze, że w okresie od 26 maja do początku czerwca 2025 r. Rumunię dotknęły ulewne deszcze, które wywołały poważne powodzie w regionach Centru, Sud Muntenia i Nord Est, co spowodowało łączne bezpośrednie szkody szacowane przez Komisję na 573,59 mln EUR oraz wpłynęło na infrastrukturę krytyczną, usługi publiczne i tysiące gospodarstw domowych; mając na uwadze, że powodzie spowodowały rozległe szkody w kopalni soli w Praid i związanej z nią infrastrukturze hydrotechnicznej;

B. whereas, in July 2025, Cyprus was hit by unprecedented wildfires in the Limassol and Pafos regions following prolonged drought, extreme heatwaves and strong winds, resulting in total direct damage estimated by the Commission at EUR 252,68 million; whereas the wildfires affected thousands of residents, destroyed close to 900 private properties and caused at least 2 fatalities;

B. mając na uwadze, że w lipcu 2025 r. Cypr ucierpiał w wyniku bezprecedensowych pożarów roślinności w regionach Limassol i Pafos w następstwie przedłużającej się suszy, ekstremalnych fal upałów i silnego wiatru, co spowodowało łączne bezpośrednie szkody szacowane przez Komisję na 252,68 mln EUR; mając na uwadze, że pożary roślinności dotknęły tysiące mieszkańców, zniszczyły blisko 900 prywatnych nieruchomości i spowodowały śmierć co najmniej dwóch osób;

C. whereas, in August 2025, Spain suffered a third wave of severe wildfires, with total direct damage estimated by the Commission at EUR 4,32 billion; whereas the fires affected 16 Autonomous Communities, caused major environmental, social and economic damage, and resulted in at least 8 fatalities;

C. mając na uwadze, że w sierpniu 2025 r. Hiszpania doświadczyła trzeciej fali poważnych pożarów roślinności, a łączne bezpośrednie szkody Komisja oszacowała na 4,32 mld EUR; mając na uwadze, że pożary dotknęły 16 wspólnot autonomicznych, doprowadziły do poważnych szkód środowiskowych, społecznych i gospodarczych oraz spowodowały śmierć co najmniej 8 osób;

1. Expresses its deepest solidarity with all the victims, their families and all the individuals affected by the floods in Romania in late May and early June 2025, as well as by the wildfires in Cyprus in July 2025 and in Spain in August 2025, and with the national, regional and local authorities involved in the relief efforts;

D. mając na uwadze, że coraz większa dotkliwość i częstotliwość powodzi i pożarów roślinności w państwach członkowskich odzwierciedla coraz szybsze skutki zmiany klimatu, co wymaga wzmożonych działań Unii w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, zapobiegania jej i odporności na nią;

2. Welcomes the decision as a tangible and visible form of the Union’s solidarity with the citizens and regions affected by the floods and wildfires in Romania, Cyprus and Spain;

1. wyraża najgłębszą solidarność z wszystkimi ofiarami, ich rodzinami i wszystkimi innymi osobami dotkniętymi powodziami, które miały miejsce w Rumunii pod koniec maja i na początku czerwca 2025 r., oraz pożarami roślinności, które miały miejsce na Cyprze w lipcu 2025 r. i w Hiszpanii w sierpniu 2025 r., a także z władzami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi zaangażowanymi w działania pomocowe;

3. Reiterates the importance of communicating to the public the tangible benefits brought about by the European Union Solidarity Fund (EUSF), also to further increase citizens’ awareness of Union tools and programmes;

2. z zadowoleniem odnotowuje tę decyzję jako namacalną i widoczną formę solidarności Unii z obywatelami i regionami dotkniętymi powodziami i pożarami roślinności w Rumunii, na Cyprze i w Hiszpanii;

4. Highlights the increasing number of severe, destructive and deadly natural disasters in Europe and calls on Member States and the Commission to invest in adaptation measures to avoid human and economic losses;

3. ponownie podkreśla, jak ważne jest informowanie społeczeństwa o wymiernych korzyściach płynących z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej (FSUE), również z myślą o tym, aby nadal zwiększać wiedzę obywateli o narzędziach i programach Unii i o solidarności europejskiej w czasach kryzysu, zwłaszcza na dotkniętych obszarach;

5. Stresses that the EUSF is only a curative instrument and that the Union should also continue to address climate change adaptation and mitigation by supporting European and national policies to prevent natural disasters; underlines that EEA Report No 1/2024 ‘European Climate Risk Assessment’ stresses the need for action to avoid the climate risks identified reaching critical levels; calls on Member States and the Commission to take the necessary measures to bring the Union to achieve the commitments made in the Paris Agreement; stresses also the need for preventive measures, not only to mitigate future damage but also to prevent the exacerbation of risk conditions following catastrophic events, such as floods, wildfires, landslides or the drying up of lakes and rivers; underlines the importance of adequate flexibility between the different programmes;

4. przypomina, że FSUE dysponuje ograniczonym budżetem i nie może być postrzegany jako jedyny instrument reagowania na poważne klęski żywiołowe; w związku z tym wzywa do oceny zdolności finansowej budżetu Unii; podkreśla potrzebę przyspieszenia i uproszczenia wszystkich procedur, aby zapewnić jak najszybsze dotarcie pomocy do dotkniętych obszarów;

6. Recalls that RESTORE and the specific measures under the European Agricultural Fund for Rural Development (EAFRD) provide additional assistance to Member States affected by natural disasters through further flexibilities in the use of the funds; stresses that Member States should make use of these opportunities;

5. podkreśla rosnącą liczbę dotkliwych, niszczycielskich i śmiercionośnych klęsk żywiołowych w Europie oraz wzywa państwa członkowskie i Komisję do inwestowania w działania na rzecz łagodzenia zmiany klimatu i działania adaptacyjne, aby unikać ofiar śmiertelnych i strat gospodarczych; wzywa państwa członkowskie do uwzględnienia faktu, że zagrożenia klimatyczne w nieproporcjonalny sposób dotykają słabsze grupy społeczne ze względu na czynniki społeczno-gospodarcze; zauważa, że państwa członkowskie powinny priorytetowo traktować środki odbudowy w celu wsparcia ludności dotkniętej kryzysem, przede wszystkim społeczności znajdujących się w trudnej sytuacji, aby zapewnić dostęp do odpowiednich mieszkań i podstawowych usług podczas odbudowy; wzywa do podjęcia wysiłków w celu zapewnienia szybkiego dotarcia pomocy z FSUE do ostatecznych odbiorców, w tym przedsiębiorstw, MŚP, rodzin i poszkodowanych obywateli, a także do odbudowy infrastruktury i naprawy szkód materialnych oraz do przeprowadzenia odpowiedniej oceny skutków i wprowadzenia odpowiednich mechanizmów kontroli; podkreśla znaczenie odbudowy i wzmocnienia infrastruktury krytycznej, w tym sieci transportowych, energetycznych, zdrowotnych i komunikacyjnych oraz sieci gospodarki wodnej, aby zwiększyć odporność dotkniętych regionów i zmniejszyć ich podatności na przyszłe klęski żywiołowe;

7. Recalls the need for effective synergies with other Union policies and programmes and underlines that Member States should make best use of funding opportunities in particular, of the European Regional Development Fund, the European Social Fund+ and the rural development programmes; calls on the Commission to assess with due urgency any reasoned requests by Member States to reallocate funds within the National Recovery and Resilience plans to natural disaster assistance, in accordance with the rules laid down in Regulation (EU) 2021/241 of the European Parliament and of the Council;

6. podkreśla, że FSUE jest jedynie instrumentem naprawczym i że Unia powinna również w dalszym ciągu podejmować działania polegające na przystosowywaniu się do zmiany klimatu i łagodzeniu jej poprzez wspieranie europejskich i krajowych strategii politycznych mających na celu zapobieganie klęskom żywiołowym; podkreśla, że w sprawozdaniu EEA nr 1/2024 pt. „Europejska ocena ryzyka związanego z klimatem” zaznaczono, że należy podjąć działania w reakcji na zidentyfikowane w nim ryzyko; wzywa państwa członkowskie i Komisję do kontynuowania wysiłków na rzecz wzmocnienia odporności, zwiększenia gotowości i przyczynienia się do realizacji zobowiązań wynikających z porozumienia paryskiego, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego zapobiegania klęskom żywiołowym, zarządzania ryzykiem i zdolności w zakresie ochrony ludności w całej Unii; podkreśla również potrzebę wdrożenia środków zapobiegawczych, nie tylko w celu ograniczenia przyszłych szkód, ale również w celu zapobieżenia zaostrzeniu warunków ryzyka w następstwie katastrof takich jak powodzie, pożary roślinności, osuwiska lub wysychanie jezior i rzek; podkreśla znaczenie odpowiedniej elastyczności między poszczególnymi programami; podkreśla, że każdej elastyczności między różnymi programami finansowania musi towarzyszyć ścisła kontrola budżetowa, aby uniknąć powielania lub marnotrawienia finansowania, oraz że musi ona być w pełni zgodna z zasadami efektywności budżetowej i ukierunkowanymi wskaźnikami wykonania;

8. Underscores that assistance provided under the EUSF should not be to the detriment of Union funding received by Member States under other Union policies or programmes; recalls that Member States can grant State aid, in accordance with the applicable Union rules, notably for agricultural businesses that have suffered damages due to natural disasters;

7. przypomina, że RESTORE i szczególne środki w ramach Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) zapewniają dodatkową pomoc państwom członkowskim dotkniętym klęskami żywiołowymi dzięki dodatkowej elastyczności w wykorzystaniu funduszy; podkreśla, że państwa członkowskie powinny wykorzystać te możliwości;

9. Recalls the importance of rapid and solid damage assessment that takes due account of the economic repercussions and calls for increased operational efforts to be made in order to reduce the average time for the release of advanced payments, while ensuring the Union budget is protected; urges also the Commission to explore all possible avenues for accelerating the mobilisation of the EUSF;

8. przypomina, że potrzebna jest skuteczna synergia z innymi strategiami politycznymi i programami Unii, oraz podkreśla, że państwa członkowskie powinny jak najlepiej wykorzystywać możliwości finansowania, w szczególności w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus i programów rozwoju obszarów wiejskich; wzywa Komisję do pilnej oceny wszelkich uzasadnionych wniosków państw członkowskich o przekierowanie środków w ramach krajowych planów odbudowy i zwiększania odporności na pomoc w przypadku klęsk żywiołowych, zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/241; wzywa właściwe organy do zapewnienia odpowiedniej i niezbędnej koordynacji między szczeblem krajowym, regionalnym i lokalnym w celu zagwarantowania, że fundusze są rozdzielane w sposób przejrzysty, sprawiedliwy i wolny od arbitralności we wszystkich dotkniętych kryzysem miejscach;

10. Stresses the urgent need to release immediate financial assistance through the EUSF to ensure that support can reach Romania, Cyprus and Spain in a timely manner;

9. podkreśla, że pomoc z FSUE nie powinna być udzielana ze szkodą dla finansowania unijnego otrzymywanego przez państwa członkowskie w ramach innych strategii politycznych czy programów Unii; przypomina, że państwa członkowskie mogą przyznawać pomoc państwa zgodnie z obowiązującymi przepisami unijnymi, zwłaszcza przedsiębiorstwom rolnym, które poniosły szkody w wyniku klęsk żywiołowych;

11. Approves the decision annexed to this resolution;

10. przypomina o znaczeniu szybkiej i solidnej oceny szkód należycie uwzględniającej skutki gospodarcze i apeluje o wzmożenie wysiłków operacyjnych w celu skrócenia średniego czasu uruchamiania zaliczek przy jednoczesnym zapewnieniu ochrony budżetu Unii; podkreśla w związku z tym potrzebę pełnej przejrzystości, skutecznego monitorowania i kontroli ex post wykorzystania zasobów FSUE, aby zagwarantować, że fundusze unijne dotrą do dotkniętych regionów i społeczności; apeluje również, aby Komisja zbadała wszystkie możliwe sposoby na szybsze uruchamianie FSUE;

12. Instructs its President to sign the decision with the President of the Council and arrange for its publication in the Official Journal of the European Union;

11. podkreśla pilną potrzebę jak najszybszego uruchomienia natychmiastowej pomocy finansowej za pośrednictwem FSUE dla poszkodowanych obywateli, rodzin, przedsiębiorstw i społeczności lokalnych, by wsparcie mogło dotrzeć do Rumunii, na Cypr i do Hiszpanii w odpowiednim czasie; wzywa również Komisję do zbadania wszystkich możliwych sposobów na szybsze uruchamianie FSUE, w szczególności poprzez zmianę obecnych przepisów i przyznawanie wyższych zaliczek krajom składającym wnioski; podkreśla, jak ważne jest skrócenie czasu między złożeniem wniosku o pomoc z FSUE a podjęciem decyzji w sprawie finansowania; podkreśla potrzebę uproszczenia i przyspieszenia procedur wewnętrznych bez podważania równowagi instytucjonalnej, w szczególności praw Parlamentu Europejskiego jako jednego z organów władzy budżetowej;

13. Instructs its President to forward this resolution, including its annex, to the Council and the Commission.

12. zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

13. zobowiązuje swoją przewodniczącą do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

14. zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załącznikiem Radzie i Komisji.

ZAŁĄCZNIK:

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Rumunii w związku z powodziami pod koniec maja 2025 r., Cyprowi w następstwie pożarów roślinności w lipcu 2025 r. i Hiszpanii w następstwie pożarów roślinności w sierpniu 2025 r.

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 2012/2002 z dnia 11 listopada 2002 r. ustanawiające Fundusz Solidarności Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 4 ust. 3,

uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) 2020/2093 z dnia 17 grudnia 2020 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027, w szczególności jego art. 9,

uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 16 grudnia 2020 r. między Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami oraz w sprawie nowych zasobów własnych, w tym również harmonogramu wprowadzania nowych zasobów własnych, w szczególności jego pkt 10,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Fundusz Solidarności Unii Europejskiej (zwany dalej „funduszem”) ma na celu umożliwienie szybkiej, skutecznej i elastycznej reakcji Unii w sytuacjach nadzwyczajnych w celu okazania solidarności z ludnością regionów dotkniętych poważną lub regionalną klęską żywiołową lub poważnym stanem zagrożenia zdrowia publicznego.

(2) Środki funduszu nie mogą przekroczyć pułapów określonych w art. 9 rozporządzenia Rady (UE, Euratom) 2020/2093, zmienionego rozporządzeniem (UE, Euratom) 2024/765.

(3) W dniu 14 sierpnia 2025 r. Rumunia złożyła wniosek o uruchomienie funduszu w związku z powodziami, do których doszło pod koniec maja i na początku czerwca 2025 r.

(4) W dniu 14 października 2025 r. Cypr złożył wniosek o uruchomienie funduszu w następstwie pożarów roślinności, do których doszło w lipcu 2025 r.

(5) W dniu 30 października 2025 r. Hiszpania złożyła wniosek o uruchomienie funduszu w następstwie pożarów roślinności, do których doszło w sierpniu 2025 r.

(6) Wnioski te spełniają warunki przyznania wkładu finansowego z funduszu zgodnie z art. 4 rozporządzenia (WE) nr 2012/2002.

(7) W związku z tym należy uruchomić fundusz, aby zapewnić wkład finansowy dla Rumunii, Cypru i Hiszpanii.

(8) W celu zapewnienia, aby pomoc finansowa Unii mogła zostać udostępniona jak najszybciej dotkniętym państwom członkowskim, oraz w celu uniknięcia wszelkich opóźnień w uruchomieniu Funduszu Solidarności Unii Europejskiej, niniejsza decyzja powinna wejść w życie w trybie pilnym z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i powinna być stosowana od dnia jej przyjęcia,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

W ramach budżetu ogólnego Unii na rok budżetowy 2026 uruchamia się następujące kwoty z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w środkach na zobowiązania i środkach na płatności w związku z klęskami żywiołowymi:

a) Rumunii przyznaje się kwotę 14 339 675 EUR w związku z powodziami, do których doszło pod koniec maja i na początku czerwca 2025 r.;

b) Cyprowi przyznaje się kwotę 9 209 223 EUR w związku z pożarami roślinności, do których doszło w lipcu 2025 r.;

c) Hiszpanii przyznaje się kwotę 120 550 858 EUR w związku z pożarami roślinności, do których doszło w sierpniu 2025 r.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Stosuje się ją od [dzień przyjęcia].

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodnicząca Przewodniczący / Przewodnicząca

UZASADNIENIE

Komisja proponuje uruchomienie środków z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej (FSUE), zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 2012/2002, w wysokości 144 099 756 EUR w celu udzielenia pomocy Rumunii w związku z powodziami z końca maja 2025 r., a także Cyprowi i Hiszpanii w następstwie pożarów roślinności, które miały miejsce, odpowiednio, w lipcu i w sierpniu 2025 r.

Rumunia – regionalna klęska żywiołowa: powodzie, które rozpoczęły się 27 maja 2025 r.

Od 26 maja do początku czerwca 2025 r. Rumunia doświadczyła kilku dni ulewnych deszczy, które doprowadziły do wystąpienia powodzi w regionach Centru, Sud Muntenia i Nord Est. Najpoważniejsze szkody odnotowano w kopalni soli w Praid, gdzie woda z wezbranej rzeki Corund rozmyła część jej koryta, poważnie uszkodziła infrastrukturę hydrotechniczną tego obszaru i przesiąkła do kopalni. Powódź naruszyła stateczność filarów solnych i zagroziła integralności konstrukcyjnej kopalni. W innych częściach dotkniętych regionów gradobicie i silny wiatr spowodowały rozległe szkody w infrastrukturze, zakłócone zostały też usługi publiczne, a tysiące gospodarstw domowych zostało pozbawionych energii elektrycznej.

Władze rumuńskie oszacowały łączną wartość szkód bezpośrednich spowodowanych klęską żywiołową na 573,59 mln EUR. Według Komisji bezpośrednie szkody wyrażone jako odsetek ważonego regionalnego PKB dotkniętych regionów wyniosły 1,8 %, co przekracza próg 1,5 % mający zastosowanie do regionalnych klęsk żywiołowych na podstawie art. 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie FSUE. Ta klęska żywiołowa kwalifikuje się zatem do kategorii „regionalnej klęski żywiołowej” w rozumieniu rozporządzenia.

Cypr – poważna klęska żywiołowa: pożary roślinności w lipcu 2025 r.

Latem 2025 r. Cypr doświadczył równocześnie przedłużającej się suszy, ekstremalnych fal upałów oraz silnego wiatru, czego skutkiem były pożary roślinności na niespotykaną dotąd skalę, które miały miejsce w lipcu w regionach Limassol i Pafos. Pożary zmusiły tysiące mieszkańców do ewakuacji, doprowadziły do zamknięcia lub ograniczenia usług w niektórych szkołach i placówkach opieki zdrowotnej, zniszczyły blisko 900 prywatnych nieruchomości i spowodowały śmierć co najmniej dwóch osób. Władze cypryjskie zwróciły się również o wsparcie za pośrednictwem Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności, a Grecja przekazała w odpowiedzi naziemny moduł gaszenia pożarów lasów.

Komisja uznała łączną wartość szkód bezpośrednich w wysokości 252,68 mln EUR za wiarygodną. Kwota ta przekracza próg mający zastosowanie do Cypru w przypadku poważnej klęski żywiołowej, odpowiadający 0,6 % DNB, który w 2025 r. wyniósł 170,05 mln EUR. Zgodnie z art. 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie FSUE ta klęska żywiołowa kwalifikuje się zatem do kategorii „poważnej klęski żywiołowej”.

Hiszpania – poważna klęska żywiołowa: pożary roślinności w sierpniu 2025 r.

W sierpniu 2025 r. Hiszpania doświadczyła trzeciej i najbardziej niszczycielskiej fali poważnych pożarów roślinności po lecie naznaczonym przedłużającą się suszą, ekstremalnymi falami upałów i licznymi ogniskami pożarów. Pożary dotknęły 16 wspólnot autonomicznych, spowodowały poważne szkody środowiskowe, społeczne i gospodarcze, zniszczyły źródła utrzymania, szczególnie na obszarach wiejskich, i doprowadziły do licznych ewakuacji. Władze hiszpańskie zwróciły się również o pomoc za pośrednictwem Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności, a wsparcia udzieliło 9 państw członkowskich. Pożary roślinności spowodowały śmierć co najmniej 8 osób.

Władze Hiszpanii oszacowały łączną wartość szkód bezpośrednich na kwotę 4 318,27 mln EUR. Komisja uznała, że kwota ta przekracza próg mający zastosowanie do Hiszpanii w przypadku poważnej klęski żywiołowej, a mianowicie 3 958,44 mln EUR w 2025 r. Zgodnie z art. 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie FSUE ta klęska żywiołowa kwalifikuje się zatem do kategorii „poważnej klęski żywiołowej”.

Podsumowanie

Metoda obliczania pomocy z funduszu została określona w sprawozdaniu rocznym na temat FSUE (2002–2003) i zaakceptowana przez Parlament Europejski i Radę. Wkład z FSUE nie może przekraczać szacowanych łącznych kosztów działań kwalifikowalnych. Stosując przedstawioną powyżej metodykę, Komisja oceniła pomoc w ramach FSUE w odpowiedzi na trzy wnioski złożone przez Rumunię, Cypr i Hiszpanię, w związku z czym proponuje władzy budżetowej uruchomienie następujących kwot:

Rozporządzenie Rady (UE, Euratom) 2020/2093 z dnia 17 grudnia 2020 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027 (zwane dalej „rozporządzeniem w sprawie WRF”) dopuszcza możliwość uruchomienia środków z FSUE w kontekście rezerwy na rzecz solidarności i pomocy nadzwyczajnej (SEAR). W rozporządzeniu Rady (UE, Euratom) 2024/765 (zwanym dalej „zmienionym rozporządzeniem w sprawie WRF”) SEAR podzielono na dwa odrębne instrumenty: europejską rezerwę solidarnościową i rezerwę na pomoc nadzwyczajną.

Na europejską rezerwę solidarnościową przeznaczona zostanie kwota 1 016 mln EUR rocznie (w cenach z 2018 r., co odpowiada 1 190,4 mln EUR w cenach z 2026 r.) na pomoc w celu reagowania w sytuacjach nadzwyczajnych objętych FSUE. W pkt 10 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 16 grudnia 2020 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami oraz w sprawie nowych zasobów własnych, w tym również harmonogramu wprowadzania nowych zasobów własnych, przedstawiono warunki uruchomienia FSUE w kontekście SEAR.

Aby uniknąć wczesnego wyczerpania rocznego przydziału środków, art. 3 ust. 7 rozporządzenia w sprawie FSUE i art. 9 ust. 2 akapit drugi zmienionego rozporządzenia w sprawie WRF stanowią, że 25 % rocznego przydziału środków na FSUE musi pozostawać dostępne w dniu 1 października każdego roku (rezerwa na koniec roku). W 2026 r. kwota ta wynosi 297,6 mln EUR.

Ponadto zgodnie z art. 4a ust. 4 rozporządzenia w sprawie FSUE w budżecie ogólnym UE na 2026 r. zapisano już kwotę 50 mln EUR (w postaci środków na zobowiązania i środków na płatności) na potrzeby wypłaty ewentualnych zaliczek. Zarówno Cypr, jak i Hiszpania zwróciły się o zaliczki w wysokości – odpowiednio – 2,32 mln EUR i 30,14 mln EUR i je otrzymały.

Zgodnie z art. 9 ust. 2 zmienionego rozporządzenia w sprawie WRF każda część rocznej kwoty, która nie została wykorzystana w danym roku n, może zostać wykorzystana do roku n+1. Kwotę 21,3 mln EUR przeniesiono z 2025 r. na 2026 r., z czego 20,85 mln EUR jest dostępne na wypłatę ewentualnych zaliczek.

Podsumowując, całkowita kwota dostępna w linii rezerwy przed dniem 1 października wynosi 843,25 mln EUR (z wyłączeniem zaliczek i rezerwy na koniec roku), co jest wystarczające, aby pokryć proponowaną kwotę do uruchomienia.

Sprawozdawca popiera szybkie przyjęcie wniosku Komisji dotyczącego decyzji załączonego do niniejszego sprawozdania oraz szybkie uruchomienie odpowiedniej pomocy finansowej, na znak europejskiej solidarności z Rumunią, Cyprem i Hiszpanią.

Sprawozdawca apeluje do Komisji o szczególnie pilne przekazanie tego wkładu finansowego.

ZAŁĄCZNIK: WYKAZ PODMIOTÓW, OD KTÓRYCH SPRAWOZDAWCA OTRZYMAŁ INFORMACJE

Sprawozdawca oświadcza na swoją wyłączną odpowiedzialność, że nie ujął w swoim sprawozdaniu żadnych informacji od przedstawicieli grup interesu objętych zakresem porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie obowiązkowego rejestru służącego przejrzystości ani od przedstawicieli organów publicznych państw trzecich, w tym ich misji dyplomatycznych i ambasad, których należy wskazać w tym załączniku zgodnie z art. 8 załącznika I do Regulaminu.

INFORMACJE O PRZYJĘCIU PRZEZ KOMISJĘ PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWĄ

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

Objaśnienie używanych znaków: